Dulu, album gambar keluarga disimpan dalam almari. Hari ini, album yang sama berada dalam telefon dan media sosial. Gambar pertama bayi, wajah ketika tidur, aksi lucu di rumah atau kejayaan kecil di sekolah semuanya boleh dilihat dengan mudah melalui internet.

Tetapi selepas gambar itu dimuat naik, satu persoalan penting muncul. Siapa sebenarnya yang menyimpan gambar tersebut?

Mungkin hanya keluarga dan rakan terdekat. Tetapi dalam dunia digital yang semakin canggih, kemungkinan itu tidak semudah yang disangka.

Jejak Digital Anak Bermula Sejak Kecil

Setiap gambar yang dimuat naik ke internet boleh meninggalkan jejak digital yang panjang. Walaupun sesuatu posting dipadam kemudian, salinan mungkin sudah disimpan oleh individu lain melalui screenshot, muat turun atau perkongsian semula.

Fenomena ini menjadi sebahagian daripada budaya digital moden yang dikenali sebagai oversharing, iaitu tabiat berkongsi terlalu banyak maklumat peribadi secara dalam talian.

Dalam kalangan ibu bapa, fenomena ini juga dikenali sebagai “sharenting”, iaitu gabungan perkataan sharing dan parenting.

Niat biasanya baik, seperti menyimpan kenangan dan berkongsi kegembiraan. Namun apabila terlalu banyak maklumat didedahkan, identiti digital anak boleh terbentuk sebelum anak cukup matang untuk menentukan pilihan sendiri.

Bukan Manusia Sahaja Yang Melihat Gambar

Ramai menganggap gambar di internet hanya dilihat oleh orang lain. Hakikatnya, sistem komputer juga boleh mengakses data tertentu yang tersedia secara umum.

Teknologi kecerdasan buatan atau AI memerlukan jumlah data yang besar untuk belajar mengenali wajah, objek, lokasi dan pelbagai corak visual.

Dalam sesetengah keadaan, gambar yang boleh diakses secara umum di internet mungkin digunakan sebagai sebahagian daripada dataset untuk melatih sistem AI, tertakluk kepada undang-undang, lesen dan polisi penggunaan data yang berbeza.

Perkara ini membuka perbincangan besar tentang privasi, persetujuan dan hak terhadap data peribadi terutama apabila melibatkan kanak-kanak.

Risiko Yang Ramai Tidak Fikirkan

Gambar seorang anak mungkin kelihatan biasa. Namun apabila digabungkan dengan maklumat lain seperti nama penuh, tarikh lahir, sekolah, lokasi atau rutin harian, gambaran yang sangat lengkap tentang kehidupan seseorang boleh terbentuk.

Maklumat seperti ini boleh meningkatkan risiko penyalahgunaan data, kecurian identiti atau penggunaan gambar tanpa pengetahuan pemilik asal.

Sebab itu, ramai pakar keselamatan siber menggalakkan amalan berkongsi secara lebih berhati-hati.

Cara Mengawal Privasi Gambar Anak

Beberapa langkah mudah boleh membantu mengurangkan risiko:

• Semak tetapan privasi akaun media sosial secara berkala.
• Elakkan berkongsi lokasi semasa atau maklumat yang terlalu terperinci.
• Pilih gambar yang tidak mendedahkan maklumat sensitif seperti dokumen sekolah atau alamat rumah.
• Fikirkan kesan jangka panjang sebelum menekan butang “post”.

Berkongsi kenangan keluarga bukanlah sesuatu yang salah. Media sosial juga menjadi ruang untuk meraikan detik bahagia dan mengeratkan hubungan.

Namun dalam zaman AI dan data digital yang berkembang pantas, setiap gambar yang dimuat naik mempunyai perjalanan yang mungkin tidak lagi berada sepenuhnya dalam kawalan asal.

Apakah pandangan tentang perkongsian gambar anak di internet? Pernahkah mengambil langkah tertentu untuk melindungi privasi keluarga? Kongsi pengalaman, pendapat atau tip dalam ruangan komen.