Ada wanita yang berhenti pergi kenduri, elak perjalanan jauh, atau sengaja kurangkan minum air semata-mata kerana risau kencing tak tertahan di khalayak ramai. Ramai simpan masalah ini bertahun-tahun tanpa bercakap dengan sesiapa, bukan kerana tak sedar ada masalah, tetapi kerana malu dan anggap ia “biasa je lepas beranak” atau “biasa la dah tua”.

Realitinya, inkontinensia kencing jauh lebih lazim daripada yang disangka. Penyelidikan di sebuah pusat perubatan tertiari di Malaysia mendapati kira-kira 46 peratus wanita hamil melaporkan sekurang-kurangnya satu simptom gangguan lantai pelvis semasa kehamilan, dan ramai terus mengalami kebocoran selepas bersalin. Secara keseluruhan, dianggarkan 30 peratus wanita Malaysia mengalami inkontinensia kencing, tetapi ia kurang dilaporkan kerana sering dianggap sebagai sebahagian daripada proses penuaan semula jadi yang tak boleh dielakkan.

Bagi ibu yang baru bersalin, punca utama ialah kelahiran melalui faraj yang boleh melemahkan otot lantai pelvis dan merosakkan saraf serta tisu sokongan pundi kencing. Bagi wanita usia emas pula, penurunan hormon estrogen selepas menopaus melemahkan lapisan pundi kencing dan uretra, sementara otot pundi kencing turut kehilangan kapasiti menyimpan air kencing seiring usia. Satu kajian antarabangsa mendapati sehingga 50 peratus wanita selepas menopaus mengalami kebocoran air kencing sekali sekala.

Gejala paling biasa termasuk kebocoran tiba-tiba bila bersin, batuk, atau ketawa, rasa terdesak nak kencing yang sukar dikawal, kerap ke tandas walaupun kuantiti sedikit, serta terjaga beberapa kali waktu malam untuk membuang air kecil. Kalau tak dirawat, keadaan ini boleh menyebabkan kerengsaan kulit, jangkitan, dan tekanan emosi yang mendalam.

Yang paling penting untuk difahami, inkontinensia bukan sesuatu yang wajib “ditahan sahaja” sebagai nasib. Ia keadaan perubatan yang ada rawatan berkesan. Bagi kes ringan, senaman lantai pelvis boleh membantu memperkukuh semula kawalan pundi kencing. Bagi kes yang lebih serius, terdapat pilihan rawatan seperti fisioterapi khusus, teknologi tanpa pembedahan, sehinggalah prosedur pembedahan minimum bergantung kepada keterukan. Rawatan pakar boleh diakses melalui hospital kerajaan dengan yuran serendah RM5, atau pusat perubatan swasta di seluruh negara.

Wanita disarankan segera berjumpa doktor jika masih tak dapat kawal pundi kencing sepenuhnya enam bulan selepas bersalin, atau jika kekerapan ke tandas sudah mengganggu tidur dan kehidupan harian. Kementerian Kesihatan Malaysia turut menekankan supaya tiada siapa dipersalahkan atas insiden inkontinensia, kerana rasa bersalah dan malu hanya memburukkan lagi kesan emosi yang dialami.

Kalau anda atau ibu, kakak, adik perempuan sedang berdepan situasi ini secara senyap, ketahuilah ramai lagi wanita lain melalui perkara sama, cuma tak ramai yang berani cerita. Berkongsi dengan doktor bukan sesuatu yang memalukan, ia langkah pertama untuk dapatkan semula keyakinan dan kebebasan bergerak seperti dulu.